AI-investeringen leveren nog te weinig op: CEO’s botsen op kloof tussen ambitie en uitvoering
Bedrijven investeren wereldwijd op grote schaal in artificiële intelligentie, maar de verwachte financiële doorbraak blijft voorlopig uit. Uit de 29e Global CEO Survey van PwC blijkt dat slechts een minderheid van de ondernemingen concrete voordelen ziet in de vorm van hogere omzet of lagere kosten. Ondanks strategische plannen en een ogenschijnlijke technologische paraatheid worstelen veel organisaties met de vertaalslag van AI-ambitie naar meetbare resultaten.
AI is strategisch belangrijk, maar financieel nog beperkt zichtbaar
Kunstmatige intelligentie geldt al enkele jaren als dé technologie die bedrijfsmodellen fundamenteel kan veranderen. Toch toont de nieuwste Global CEO Survey van PwC aan dat die belofte in de praktijk nog maar beperkt wordt ingelost. De enquête, gebaseerd op antwoorden van meer dan 4.400 CEO’s uit 95 landen, schetst een beeld van organisaties die volop inzetten op AI, maar moeite hebben om er tastbare waarde uit te halen.
Hoewel 69 procent van de ondervraagde topbestuurders aangeeft dat hun organisatie cultureel en technisch klaar is voor AI, blijft de financiële impact voorlopig bescheiden. Slechts 12 procent van de bedrijven zegt dat AI-initiatieven zowel kosten hebben verlaagd als de omzet hebben verhoogd.
Veel experimenten, weinig schaalbare implementaties
Meer dan de helft van de bedrijven rapporteert zelfs helemaal geen significante financiële voordelen in de afgelopen twaalf maanden. Ongeveer een derde ziet wel enige impact, maar dan slechts aan één kant van de balans: óf kostenreductie, óf omzetgroei.
Volgens PwC ligt de kern van het probleem niet bij de technologie zelf, maar bij de manier waarop organisaties die inzetten. Veel bedrijven blijven steken in experimenten en proefprojecten die onvoldoende zijn ingebed in de kernprocessen van de organisatie. AI wordt getest in afgebakende use-cases, zonder duidelijke koppeling aan strategische doelstellingen of een plan voor opschaling.
Succesvolle bedrijven investeren eerst in data en processen
Organisaties die wél vooruitgang boeken, onderscheiden zich door een sterke datainfrastructuur en een duidelijke integratie van AI in hun operationele processen. In plaats van losse pilots wordt AI daar ingezet als onderdeel van bredere bedrijfsprocessen, zoals besluitvorming, klantinteractie en supply-chain-optimalisatie.
Deze aanpak vraagt niet alleen technologische investeringen, maar ook organisatorische veranderingen. Dat blijkt voor veel bedrijven een grotere uitdaging dan het implementeren van de technologie zelf.
Snelheid van technologische verandering verhoogt de druk
CEO’s geven bovendien aan dat de razendsnelle ontwikkeling van AI voor extra druk zorgt. Het tempo waarmee nieuwe modellen en toepassingen op de markt verschijnen, maakt het lastig om duurzame keuzes te maken en langetermijnstrategieën uit te rollen.
Die onzekerheid wordt versterkt door externe factoren zoals macro-economische instabiliteit, geopolitieke spanningen en toenemende cyberrisico’s. Samen zorgen ze ervoor dat veel bestuurders voorzichtig blijven in hun verwachtingen voor de korte termijn.
Voorzichtig optimisme over groei, ondanks blijvende investeringen
Die terughoudendheid weerspiegelt zich in de groeivooruitzichten. Slechts 30 procent van de CEO’s is optimistisch over de omzetgroei van hun bedrijf in het komende jaar, het laagste niveau in vijf jaar. De beperkte opbrengsten van AI-investeringen spelen daarbij een duidelijke rol.
Toch haken bedrijven niet af. Integendeel: de meeste CEO’s blijven investeren in AI, gedreven door de overtuiging dat de technologie op langere termijn essentieel is voor hun concurrentiepositie en toekomstbestendigheid.
AI-transformatie staat nog maar aan het begin
De conclusie van het PwC-rapport is helder: veel organisaties bevinden zich nog in een vroege fase van hun AI-transformatie. De technologie is beschikbaar en de intenties zijn duidelijk, maar de vertaalslag naar structurele, financiële impact vraagt om betere integratie, duidelijke keuzes en vooral tijd.